Παρασκευή, 23 Αύγουστος 2019 14:27
Πέγκυ  Καραμπάτου

Η Πέγκυ  γεννήθηκε στην Λακωνία και ζει μόνιμα στο εξωτερικό. Σπούδασε Γερμανική Φιλολογία, Φιλοσοφία και Ψυχολογία στην Γερμανία όπου και εργάζεται. Είναι επίσης μια νέα συγγραφέας και ασχολείται με την ποίηση, τη στιχουρχική, το σενάριο και τη σάτιρα. Εδώ και μια πενταετία, έχει υπό την ευθύνη της τα κοινά και τις υποχρεώσεις του ελληνικού σχολείου στο Ίνγκλεχάιμ ως πρόεδρος του Δ.Σ. Είναι παντρεμένη και έχει μια κόρη την Αναστασία – Σαβίνα.

Απενοχοποίηση. Της Πέγκυ Καραμπάτου, Φιλόλογος, Ψυχολόγος, Συγγραφέας

ΑΠΕΝΟΧΟΠΟΙΗΣΗ




Ενοχές…μια λέξη που την γνωρίζουμε όλοι μας πάρα πολύ καλά. Ενοχές γιατί δεν λες αυτό που θες….ενοχές γιατί έκανες αυτό και δεν έκανες το άλλο….ενοχές γιατί δεν λες όχι, ενοχές γιατί δεν είπες ναι, γιατί δεν είπες φτάνει ως εδώ. Ενοχές γιατί δουλεύεις πολύ και δεν παίζεις με τα παιδιά σου στο σπίτι. Γιατί γυρίζεις κατάκοπος/η το βράδυ σπίτι και δεν έχεις φάει μαζί με την οικογένεια σου, που σε κατηγορεί πως την (παρ)αμελείς και της λείπεις. Ενοχές γιατί δεν χώρισες, αλλά και γιατί χώρισες….γιατί δεν τόλμησες να αλλάξεις τη ζωή σου. Αν δεν κάνεις αυτό, θα πάθεις τότε αυτό και αυτό….αλλά και αν το κάνεις, πάλι θα πάθεις κάτι…..χαμένος από χέρι λοιπόν. Ενοχές που μεταδίδονται και κληρονομούνται από γενιά σε γενιά.


Απενοχοποίηση….πολύ δύσκολη απόφαση, αφού απόφαση είναι τελικά. Άλλο το συγνώμη και λυπάμαι και άλλο το νιώθω ενοχή γιατί δεν έκανα αυτό που ήθελες ή περίμεναν οι άλλοι. Δεν υπάρχει λόγος να νιώθουμε ενοχές για τα συναισθήματα μας, εκτός και αν έχουμε προκαλέσει πόνο σε κάποιον. Δεν υπάρχει λόγος να απολογούμαστε συνέχεια για τις αποφάσεις μας και για όσα νιώθουμε. Έχουμε φτάσει στο σημείο να νιώθουμε ενοχές και τύψεις μέχρι και για τον θυμό μας ή την μη ανοχή μας όταν μας πληγώνουν. Δεν υπάρχει λόγος για αυτό…. Μόνο έτσι θα αποκτήσουμε μια ειλικρινή σχέση με τον εαυτό μας, όχι κρύβοντας κάτω από το χαλάκι, όσα ούτως ή άλλως νιώθουμε. Να μάθουμε να τα εκφράζουμε πρέπει, με ευγένεια προς τους άλλους. Τότε και μόνο τότε χτίζουμε αληθινές σχέσεις. Ενοχές για τις ατέλειες μας…..αυτό είμαστε, αυτό μπορούμε…..ποιος είναι τέλειος; Γιατί να μην μπορώ να φάω μια ολόκληρη σοκολάτα πχ, δίχως να νιώθω ενοχές για το σώμα μου και να τρέχω την επόμενη μέρα να κάνω δίαιτα ή γυμναστική ή να τιμωρώ τον εαυτό μου….να τον κρύβω και να μην τον αποδέχομαι.


Ενοχές για τα όνειρα και τις επιθυμίες μας…..ενοχές για όσα χαιρόμαστε να έχουμε και να λαμβάνουμε όταν κάποιοι άλλοι δεν μπορούν. Είμαστε μεγαλωμένοι ενοχικά, έχει γίνει άριστη δουλειά πάνω μας σε αυτό. Μα το μικρό παιδί, εμείς, μεγάλωσε και είναι ενήλικας, έκανε τις εμπειρίες του και κατάλαβε, πως δεν θέλει όσα οι άλλοι θέλουν, δεν είναι ζωή του η ζωή τους, δεν είναι όπως οι άλλοι, είναι αλλιώς. Δεν είναι αλήθεια όσα του είπαν για σωστά….δεν είναι όλα ψέματα, μα δεν ήξερε και την αλήθεια, απλά νόμιζε πως όσα του έλεγαν είναι και σωστά. Το μικρό παιδί, εμείς, στην ενηλικίωση του, πρέπει να μάθει να λέει ΟΧΙ…..ένα όχι που θα το εννοεί και δεν θα έχει καμμιά σχέση με το πείσμα ή τον φόβο….ένα ΟΧΙ που θα το πει με σεβασμό προς τους άλλους, μα πάνω από όλα προς τον ίδιο του τον εαυτό, αν χρειαστεί .


Ένα συναίσθημα που ζητά να απενοχοποιηθεί, είναι και ο θυμός. Ο θυμός που δεν εκφράζεται, στρέφεται εναντίον μας, ενάντια στην υγεία μας ή την εξέλιξη μας. Απενοχοποίησε την στεναχώρια σου….μην σε κατηγορείς και μην ντρέπεσαι, αν τώρα υποφέρεις ή πονάς! Αυτό είσαι και αυτό μπορείς συναισθηματικά αυτή την περίοδο που σου συμβαίνει. Θα κλείσει ο κύκλος της στεναχώριας, θέλει τον χρόνο της, μα πρέπει πρώτα να την ζήσεις, για να βρεις και πάλι την γαλήνη σου. Οι δύσκολες φάσεις ζωής, αυτό έχουν….πάλη με τον εαυτό μας και τον εσωτερικό μας κόσμο. ‘Οσο πιο κόντρα μας πάμε, για να κρύψουμε τα συναισθήματα μας, τόσο περισσότερο καθυστερεί η λύτρωση μας από αυτά. Η απενοχοποίηση της ευγνωμοσύνης, της αποτυχίας, της απόλαυσης, της ευτυχίας ακόμα…..ξέρετε πόσοι έχουν ενοχές να πουν και να δείξουν, πόσο ευτυχισμένοι είναι; Τόσοι, όσοι εκείνοι, που κρύβουν από ενοχές και φόβο, την δυστυχία τους, για να μην αποξενωθούν και τους πουν οι άλλοι κουραστικούς και αρνητικούς!


Ο ενοχικός άνθρωπος, πιστεύει ότι πρέπει να είναι πάντα σωστός και να ικανοποιεί τα χατίρια των άλλων. Του έχουν ‘’περάσει’’ με άριστο χειριστικό τρόπο, πως μόνο έτσι θα νιώσει ότι αξίζει και θα είναι αγαπητός. Όσο πιο ισχυρές είναι οι ενοχές μας, τόσο πιο υπερβολικές οι προσδοκίες από τον εαυτό μας, για να ικανοποιούμε τους άλλους. Αυτό έχει και την συνέπεια, να έχουμε και εμείς με την σειρά μας, μεγάλες απαιτήσεις από τους άλλους. Όταν αυτό συνδυάζεται με χαμηλή αυτοεκτίμηση, βασικό χαρακτηριστικό των ενοχικών, υπάρχει τότε η τάση να κατηγορούμε τον εαυτό μας, παρά τους άλλους για ό,τι συμβαίνει. Νιώθουμε ότι πρέπει να τα κάνουμε όλα τέλεια, αλλά από την άλλη δεν πιστεύουμε ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε. Άρα πιεζόμαστε, εξοντωνόμαστε σωματικά και ψυχικά και προσπαθούμε με υπερβολή, ακόμα και για ανούσια πράγματα. Κατά τον Freud, η ενοχή είναι το αντίτιμο, που όλοι οι άνθρωποι πρέπει να υποστούν, για να δαμαστούν τα επιθετικά τους ένστικτα.


Η υγιής ενοχή ναι, είναι φυσιολογικό συναίσθημα και μας διαχωρίζει σε καλούς και κακούς, σε σωστούς και λάθος, σε ευγενείς και άξεστους. Όταν όμως μας διακατέχει διαρκώς, τότε μιλάμε για τοξικότητα, αρά θα μας κάνει και να νοσήσουμε. Τα λογικά όρια στο μη και όχι, ξεφεύγουν από την μονάδα μέτρησης τους πολλές φορές, ειδικά όταν δεν εξυπηρετούνται ‘’τα θέλω’’ εκείνων που μας χειρίζονται. Και όλοι μας ξέρουμε, πως αν υπερβούμε τα όρια σε οποιαδήποτε κλίμακα ζωής, τότε βγαίνουμε εκτός ελέγχου και εμείς. Μόνο όταν έχουμε συνειδητοποιήσει, πως λειτουργούμε κάτω από το πρίσμα των ενοχών και έχουμε αποφασίσει ότι θέλουμε να το αλλάξουμε, θα ξαναβρούμε και τις ισορροπίες μας. Στα πραγματικά μας λάθη, μπορούμε να απολογηθούμε και να προχωρήσουμε παρακάτω, μαθαίνοντας από αυτά. Όταν όμως νιώθουμε ότι δυσλειτουργούμε σε μεγάλο βαθμό, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται σημαντικά η καθημερινότητά μας, τότε είναι καλό να επισκεφτούμε έναν ειδικό και να ζητήσουμε βοήθεια.






Πέγκυ Καραμπάτου




Φιλόλογος, Ψυχολόγος, Συγγραφέας